Infographics: een vloek of een zegen?

Volgens Wikipedia is een infographic een informatieve weergave van verschillende objecten met een combinatie van tekst en beeld. Het doel is het overgedragen van informatie, data en kennis.

We komen ze dagelijks overal tegen en we kunnen eigenlijk niet meer zonder. Bij mij begint het ’s ochtends al met het lezen van de krant. Een vast onderdeel daarbij is kijken naar wat “het weer” gaat doen vandaag. Dit is een mooi voorbeeld van een infographic die we allemaal goed kennen. De meeste van ons hebben niet veel tijd nodig om vast te stellen wat de verwachting is (zonnetje, wolkje, etc), alleen blijft het jammer dat de praktijk niet altijd overeenkomt met de verwachting.

Vervolgens stap ik in de auto of het openbaar vervoer. Ook daar zijn de infographics overal aanwezig: verkeersborden, metrokaarten, wegwijzers, etc. De meeste van deze infographics zijn zo ingeburgerd dat we er vrijwel niet over hoeven na te denken. Je zou ze zelfs saai kunnen noemen, maar ze bereiken vaak wel hun doel: het effectief overdragen van informatie.

 

Naast dit “dagelijks” gebruik van infographics zie je ze ook steeds vaker ter ondersteuning van artikelen in kranten, bladen en op websites. Vaak zijn het geweldige creatieve hoogstandjes die direct de aandacht trekken. Dit gebruik van infographics is nu zo populair geworden (welke artikel heeft er tegenwoordig geen?) dat er gespecialiseerde bedrijven zijn ontstaan die alleen nog maar infographics maken.

Als de infographics, net als de voorbeelden uit het dagelijks gebruik, het artikel ondersteunen en de informatieoverdracht verbeteren kan ik het alleen maar toejuichen. Alleen krijg ik helaas steeds vaker de indruk dat de nadruk niet ligt op de informatieoverdracht, maar op de grafische creativiteit van de “bouwer”.

Dat is ook niet vreemd als je ziet dat de meeste “bouwers” van infographics een creatieve en grafische achtergrond hebben. Het gaat hun met name om de graphic en niet zozeer de info. Daarnaast zijn er ook steeds meer websites die de infographic zien als een manier om aandacht te trekken, maar de inhoud van ondergeschikt belang zien.

De infographics die ik tegen kom zijn op de eerste plaats een uiting van creativiteit en pas daarna een vorm van effectieve informatieoverdracht. Zie bijvoorbeeld deze lijst met 25 infographics uit 2011. De meeste zijn originele grafische kunstwerken, maar het kost mij moeite om door deze creatieve expressie heen, de informatie af te leiden. Gaat het er nu om dat ik kan genieten van deze creatieve expressie of om het begrijpen van de gegevens? Ik ben er nog niet helemaal uit, maar het artikel van Stephen Few “Data Visualisatie en het placebo effect” lijkt ook van toepassing op infographics.